Vài ghi nhận ở làng rượu Bàu Đá

Ở xóm Bầu Đá (Nhơn Lộc – An Nhơn), hầu như nhà nào cũng nấu rượu, vừa để đáp ứng nhu cầu thị trường, vừa tận dụng hèm (bã rượu) để nuôi heo. Các hộ gia đình nấu rượu ở xóm Bầu Đá hầu hết đều kế thừa nghề truyền thống của cha ông để lại. Hiện nay ở xã Nhơn Lộc nơi nào có nguồn nước tốt đều có thể nấu được rượu ngon như của xóm Bàu Đá, bởi vậy người nấu rượu không còn giấu bí mật nghề nghiệp như trước. Hơn nữa, rượu ngon hay dở còn tùy thuộc vào kinh nghiệm và tay nghề người nấu.

image_scale.php (1)

Bà Nguyễn Thị Hữu, chủ một trong những cơ sở nấu rượu ở xóm Bầu Đá, đã rất cởi mở khi chúng tôi muốn tìm hiểu chi tiết từng công đoạn nấu rượu. Bà cho biết: Phải mất đến 6 ngày cho một mẻ rượu (một nồi nấu). Bắt đầu từ việc chọn gạo và nếp. Mỗi mẻ nấu sử dụng khoảng 7,2 kg gạo. Cơm đã trộn men ủ vào xô nhựa, sau 3 ngày cơm dậy mùi thơm của men rượu, chế vào 16 lít nước giếng trong, ủ tiếp 2 ngày, khi mở nắp xô mùi thơm ngào ngạt của cơm rượu đã chín cho ta cảm giác ngất ngây. Cho cơm rượu vào nồi đun trong 5 giờ, rượu được chưng cất qua ống tre nối từ nồi nấu sang nồi ngưng tụ (có dụng cụ chứa nước làm mát nồi ngưng). Một mẻ có thể cho ra 4 lít rượu nguyên chất.

Nếu muốn rượu của những mẻ sau ngon hơn, sử dụng rượu bào (rượu ngưng tụ đã hết độ trong, chuyển sang màu trắng đục) đổ vào nồi nấu của mẻ sau, hương vị rượu càng tuyệt vời hơn. Thêm một kinh nghiệm để nhận biết rượu ngon mà bà Hữu “bật mí” cho chúng tôi là: Khi rót rượu ra ly phải rót từ từ, nếu rượu sủi bọt li ti thì đó là rượu thứ thiệt. Quả thật càng khám phá về rượu Bàu Đá chúng tôi càng thấy thích thú.

Theo tính toán của bà Hữu, muốn làm được một lít rượu ngon phải tốn nhiều thời gian, công sức nhưng lãi không nhiều, chủ yếu nhờ vào nuôi heo bằng hèm rượu. Giá đầu vào của mỗi mẻ là 22.000 đồng (rượu gạo), 36.000 đồng (rượu nếp) gồm: gạo tẻ 17.000 đồng, gạo nếp 31.000đồng; tiền than, củi và men 5.000 đồng, chưa tính công ủ, công nấu và hao mòn dụng cụ. Giá bán rượu gạo là 8.000 đồng/lít; rượu nếp là 12.000 đồng/lít (theo giá hiện tại cô Hữu đang bán). Như vậy mỗi mẻ sẽ thu được 32.000 đồng (rượu gạo), 48.000 đồng (rượu nếp). Nếu tính cả tiền bán hèm là 5.000 đồng/mẻ thì rượu gạo lãi 15.000 đồng, rượu nếp lãi 17.000 đồng. Dù không có lãi cao nhưng sản phẩm được tiêu thụ nhanh, tạo được công ăn việc làm ổn định và có nguồn thức ăn để nuôi heo, nên ai cũng gắng giữ nghề.

Rượu Bàu Đá hiện đang là mặt hàng bán chạy ở thị trường trong và ngoài tỉnh. Công ty TNHH thực phẩm Minh Anh (Đà Nẵng) đã mở đại lý thu mua rượu tại xã Nhơn Lộc và đã xuất khẩu rượu đặc sản này sang thị trường Mỹ. Về lâu dài hứa hẹn một thị trường rộng lớn cho rượu Bàu Đá tạo cơ hội cho người sản xuất tăng khối lượng sản phẩm, tăng doanh thu.

Chị Nguyễn Thị Vinh Hằng – Chủ tịch Hội LHPN xã Nhơn Lộc cho biết: Một số chị em nghèo rất muốn được vay vốn NHCSXH để mua lúa trữ lại khi mùa đến, đảm bảo nguyên liệu sản xuất cho cả năm với giá đầu vào, đầu ra ổn định. Nếu một ngày nấu được 2 mẻ thì lãi tối thiểu là 20.000 đồng và tiền bán heo sẽ giúp chị em có thu nhập ổn định và tăng dần. Còn lấy gạo của đại lý và bán lại sản phẩm cho đại lý thì lãi quá thấp, thậm chí chỉ hòa vốn hoặc lỗ. Bởi vậy Hội Phụ nữ xã đã đề nghị Phòng Giao dịch (GD) NHCSXH huyện An Nhơn cho chị em vay vốn ưu đãi, giúp chị em có điều kiện làm ăn để thoát nghèo. Đây cũng chính là cơ hội để NHCSXH đa dạng đối tượng đầu tư, phát triển ngành nghề, góp phần thiết thực xóa đói giảm nghèo.

Ông Phạm Văn Thi – Giám đốc Phòng GD NHCSXH huyện An Nhơn cho biết: Phòng GD NHCSXH huyện đã có định hướng đầu tư vào lĩnh vực sản xuất rượu Bàu Đá, trong năm 2006 này sẽ tiến hành khảo sát chi tiết hiệu quả của mô hình nấu rượu kết hợp nuôi heo sinh sản hoặc heo thịt, tính toán cụ thể chu kỳ sản xuất để xây dựng chương trình cho vay đối với những hộ nghèo có nhu cầu vay vốn để tìm kiếm cơ hội SXKD.

Từ khóa:
digg delicious stumbleupon technorati Google live facebook Sphinn Mixx newsvine reddit yahoomyweb